Yayda həzm sistemimizi necə qoruyaq?
Həzmsizlik
Yay mövsümündə insanların orqanizmində baş verən dəyişikliklərdən biri də həzm sisteminin pozulmasıdır. Ona görə də yay aylarında mədə-bağırsaq narahatlıqları ilə bağlı həkimlərə müraciət edənlərin sayı artır. Tibb elminə görə, temperatur artdıqca, qan axını bədənin soyuması üçün dəriyə yönəlir. Bu isə həzm sistemində qan dövranının azalmasına səbəb olur. Qan dövranındakı bu azalma da həzm prosesini ləngidə və həzmsizliyə səbəb ola bilər. Həzmsizlik isə narahatlıq, şişkinlik, qaz və hətta ürəkbulanmaya gətirib çıxara bilər.
İshal
İsti hava bakteriyaların və digər patogenlərin qida və suda böyüməsi üçün münbit şərait yaradır. Xüsusən, vaxtı keçmiş qida və su vasitələrinin qəbulu yaranan ishal riskini artıra bilər. Çünki çirklənmiş qida və ya su istehlak edilən zaman bakteriyalar ishala səbəb ola bilər, susuzluğa və digər həzm problemlərinə gətirib çıxara bilər. Yay mövsümündə ishalın qarşısını almaq üçün düzgün qida və su gigiyenasına riayət etmək vacibdir.
Qəbizlik
Digər tərəfdən, yay mövsümündə isti hava şəraitinin hökm  sürməsi ishalın əksi olan qəbizliyə də şərait yaradır. Çünki susuzlaşdırma yay mövsümündə qəbizliyin əsas səbəblərindən biridir. Yay mövsümündə adətən fiziki fəaliyyətin olmaması da qəbizliyə səbəb ola bilər. Çünki hərəkətsiz olmaq bağırsaq hərəkətlərini də yavaşladır və da qəbizliyə gətirib çıxarır.
Profilaktik tədbirlər
Yay mövsümündə mədə-bağırsaq sisteminin qorunması profilaktik tədbirlər və simptomların effektiv idarə olunması strategiyalarının birləşməsini tələb edir. Odur ki, yay mövsümündə həzm sistemini qorumaq üçün bol su içmək lazımdır. Bununla yanaşı, şəkərli içkilərdən və spirtdən çəkinmək lazımdır, çünki onlar susuzlaşdırmanı pisləşdirə bilər. Orqanizmin quru qalmaması üçün qarpız, xiyar, kahı və digər bu kimi yüksək sulu meyvə və tərəvəzlərdən istifadəyə üstünlük verilməlidir.
Həddindən artıq yeməkdən çəkinin
Həddindən artıq yemək həzm sistemində gərginlik yarada bilər və bu, turşu reflü, mədə yanması və s. kimi həzm problemlərinə səbəb ola bilər. Ona görə də yay mövsümündə çox qida qəbul etməkdən çəkinmək və gün ərzində az yemək lazımdır. Necə deyərlər, doymadan süfrədən uzaqlaşmaq həm də orqanizmin mühafizəsi deməkdir.

Qida seçimlərində diqqətli olun
Yay aylarında qida seçimlərinə diqqət yetirmək və mümkün olduqca təzə qidalara üstünlük vermək lazımdır. Həzm edilməsi çətin ola bilən qızardılmış qidalardan uzaq durmaq, lifli meyvələrə üstünlük vermək tövsiyə olunur. Yay mövsümündə qidadan keçə bilən yoluxucu xəstəliklərin qarşısının alınması üçün qida təhlükəsizliyinin tətbiqi vacibdir. Meyvə və tərəvəzləri qəbul etməzdən əvvəl əvvəlcə əlləri, sonra isə həmin meyvə və tərəvəzləri yaxşıca yumaq lazımdır.
Yay mövsümündə alkoqol qəbulunu məhdudlaşdırın
Alkoqol mədə-bağırsaq traktını qıcıqlandıra və mövcud mədə-bağırsağın vəziyyətini ağırlaşdıra bilər. Yay aylarında həddindən artıq spirt istehlakı susuzluğa, iltihaba və mədə-bağırsaq simptomlarının kəskinləşməsinə səbəb ola bilər. Odur ki, mövsüm ərzində bir qədər dəyişikliyə yol vermək və daha az alkoqollu variantları seçmək vacibdir. Alkoqolu şəkərli və ya turşulu qarışdırıcılarla qarışdırmaqdan çəkinmək də vacibdir, çünki bunlar mədənin selikli qişasını daha da qıcıqlandıra bilər.
Ümumilikdə bu aylarda qida rasionundan ədviyyatlı, yağlı qidaları, sitrus meyvələri, kofe və qazlı içkiləri çıxarmaq lazımdır. Bunun əvəzinə, yağsız zülallar, tam taxıllar, digər lifli meyvə və tərəvəzlər kimi həzmi asan olan qidalara üstünlük vermək tövsiyə olunur.
Aktiv qalın
Yay mövsümündə müntəzəm fiziki fəaliyyət mədə-bağırsaq sağlamlığını qorumağa kömək edə bilər. İdmanla məşğul olmaq sağlam bağırsaq hərəkətlərini təşviq edə və qəbizlik kimi həzm problemləri riskini azalda bilər. Çünki idman özü də bir hərəkətdir.
Bundan əlavə, aktiv olmaq üçün yuxu rejiminə də diqqət yetirilməlidir. Yuxunun olmaması həzm sisteminə olduqca mənfi təsir edə bilir və mədə-bağırsaq problemlərini pisləşdirir. Kifayət qədər yuxu almaq ümumi həzm sağlamlığını qorumağa kömək edir.
Həkimlə əlaqə saxlamaq mütləqdir
Mədə-bağırsaq simptomları davam edərsə və ya pisləşərsə, həkimə müraciət etmək vacibdir. Həkim simptomları idarə etmək üçün məsləhət və müalicə təklif edə bilər.

Əgər mədə-bağırsaq problemlərinin hər hansı bir əlaməti ilə qarşılaşırsınızsa, narahatlığı aradan qaldırmaq üçün aşağıdakı qaydaları gündəlik həyatınızda tətbiq edə bilərsiniz: 
Boş paltar geyinin
Yay mövsümündə boş paltar geyinmək həzm sisteminin norman fəaliyyətinə yardımçı olur. Çünki dar paltar qarın üzərinə təzyiq göstərə bilər, bu da şişkinlik və turşu axını kimi simptomlara səbəb ola bilər.
Günəş şüaları altında çox dayanmayın
Günəş şüalarından təhlükəsizlik praktikası vacibdir. Günəşə həddindən artıq məruz qalma dehidrasiyaya səbəb ola bilər ki, bu da simptomları pisləşdirə və qəbizlik və ishala səbəb ola bilər.
Simptomlarınızı izləyin
Simptomlarınızı izləmək yayda mədə-bağırsaq problemlərini idarə etməyə kömək edə bilər. İsti hava şəraiti mədə-bağırsaq sisteminə əhəmiyyətli dərəcədə mənfi təsir göstərərək, bir sıra xoşagəlməz simptomlara və həzm problemlərinə səbəb ola bilər. Bununla belə, yay aylarında bağırsaq sistemini qorumaq üçün qabaqlayıcı tədbirlər görərək, mədə-bağırsaq problemləri riskini minimuma endirərək, mövsümdən tam zövq ala bilmək mümkündür. Sağlam və balanslı qidalanma, tövsiyə olunmayan qidalardan uzaq durmaq, Günəşdən qorunmaq və ya stress səviyyələrini idarə etmək vasitəsilə həzm sistemimizi sağlam saxlamaq üçün sadə, lakin təsirli addımlar ata bilərik. Mədə-bağırsaq sağlamlığımızı prioritetləşdirməklə və düşüncəli həyat tərzi seçimləri etməklə, biz özümüzü çox yaxşı hiss edə və yay mövsümündən maksimum yararlana bilərik.