Maqnezium

Adı:

Maqnezium

Elmi adı:

Mg

İnsan orqanizmində rolu:

Maqnezium zülal sintezi, əzələ və sinir funksiyası, qan qlükozasına nəzarət və qan təzyiqinin tənzimlənməsi daxil olmaqla, orqanizmdə müxtəlif biokimyəvi reaksiyaları tənzimləyən 300-dən çox ferment sistemində kofaktordur. Maqnezium enerji istehsalı, oksidləşdirici fosforlaşma və qlikoliz üçün lazımdır. Sümüyün struktur inkişafına kömək edir və DNT, RNT və antioksidant glutatyonun sintezi üçün tələb olunur. Maqnezium həmçinin kalsium və kalium ionlarının hüceyrə membranları vasitəsilə aktiv daşınmasında rol oynayır, bu proses sinir impulslarının keçirilməsi, əzələlərin daralması və normal ürək ritmi üçün vacibdir . Yetkinlərin orqanizmində təxminən 25 q maqnezium var, onun 50%-60%-i sümüklərdə, qalan hissəsi isə yumşaq toxumalarda olur.Maqnezium bitki və heyvan qidalarında və içkilərdə geniş yayılmışdır.

Maqnezium əlavələri qan təzyiqini aşağı sala bilər, ancaq az miqdarda. Bəzi tədqiqatlar göstərir ki, diyetlərində daha çox maqnezium olan insanların bəzi növ ürək xəstəliyi və insult riski daha azdır.

Pəhrizlərində yüksək miqdarda maqnezium qəbul edən insanlar 2-ci tip diabetin inkişaf riski daha az olur. Maqnezium bədənin şəkərləri parçalamasına kömək edir və insulin müqaviməti riskini azaltmağa kömək edə bilər (şəkərli diabetə səbəb olan vəziyyət). Alimlər maqnezium əlavələrinin artıq 2-ci tip diabeti olan insanlara xəstəliklərini idarə etməyə kömək edə biləcəyini öyrənirlər. Maqneziumun diabetin müalicəsinə kömək edə biləcəyini daha yaxşı başa düşmək üçün daha çox araşdırma lazımdır.

Maqnezium sağlam sümüklər üçün vacibdir. Daha çox maqnezium qəbul edən insanlar daha yüksək sümük mineral sıxlığına malikdirlər ki, bu da sümük qırıqlarıosteoporoz riskini azaltmaqda vacibdir Qidalardan və ya pəhriz əlavələrindən daha çox maqnezium almaq yaşlı qadınlara sümük mineral sıxlığını yaxşılaşdırmağa kömək edə bilər. Maqnezium əlavələrinin osteoporoz riskini azaltmağa və ya bu vəziyyəti müalicə etməyə kömək edə biləcəyini daha yaxşı başa düşmək üçün daha çox araşdırmaya ehtiyac var.

Migren baş ağrısı olan insanların qanında və digər toxumalarında bəzən maqnezium səviyyəsi aşağı olur . Bir neçə kiçik tədqiqat maqnezium əlavələrinin miqren tezliyini  azalda biləcəyini təsdiqləyir. 

 

Çatışmazlığının yaratdığı problemlər:

 

Maqnezium çatışmazlığının ilk əlamətlərinə iştahsızlıq, ürəkbulanma, qusma, yorğunluq və zəiflik daxildir. Maqnezium çatışmazlığı pisləşdikcə uyuşma, karıncalanma, əzələ daralması və kramplar, qıcolmalar, şəxsiyyət dəyişiklikləri, anormal ürək ritmləri və koronar spazmlar baş verə bilər. Şiddətli maqnezium çatışmazlığı hipokalsemiya və ya hipokalemiya (aşağı zərdabda kalsium və ya kalium səviyyəsi) ilə nəticələnə bilər, çünki mineral homeostaz pozulur.

 

Günlük qəbul normaları:

 

           Yaş

          Kişi

          Qadın

       Hamilə

        Laktasiya

Doğuşdan 6 aya qədər

30 mq*

30 mq*

 

 

7-12 ay

75 mq*

75 mq*

 

 

1-3 il

80 mq

80 mq

 

 

4-8 yaş

130 mq

130 mq

 

 

9-13 yaş

240 mq

240 mq

 

 

14-18 yaş

410 mq

360 mq

400 mq

360 mq

19-30 yaş

400 mq

310 mq

350 mq

310 mq

31-50 yaş

420 mq

320 mq

360 mq

320 mq

51+ yaş

420 mq

320 mq

 

 

 

Zəngin olduğu qidalar:

 

Qida

Xidmət başına milliqram

[mq]

Faiz

[DV]

Balqabaq toxumu, qovrulmuş, 

136

37

Badam, quru qovrulmuş

80

19

İspanaq, qaynadılmış, ½ fincan

78

19

Fıstıq, qovrulmuş yağ, ¼ fincan

63

15

Taxıl, xırdalanmış buğda, 2 böyük biskvit

61

15

Qara lobya, bişmiş, ½ fincan

60

14

Fıstıq yağı, hamar, 2 yemək qaşığı

49

12

Düyü, qəhvəyi, bişmiş, ½ fincan

42

10

Qatıq, adi, az yağlı, 

42

10

Yulaf ezmesi, dərhal, 1 paket

36

9

Lobya, konservləşdirilmiş, ½ fincan

35

8

Banan, 1 orta

32

8

Süd, 1 stəkan

24-27

6

Kişmiş, ½ fincan

23

5

Avokado, kublar, ½ fincan

22

5

 

İstinad

  1. MAGNESIUM -HEALTH/PROFESSIONAL
  2. Office of Dietary Supplements (ODS) Health Professional Fact Sheet on Magnesium
  3. Magnesium in Diet, MedlinePlus