Adı:

B5

Elmi adı:

Pantotenik turşusu

İnsan orqanizmində rolu

Pantotenik turşu bədəndə karbohidratlar, zülallar və lipidlərdən istifadə etməyə kömək edir, orqanlara oksigeni daşıyan qırmızı qan hüceyrələrini meydana gətirir, sinir sistemi və qaraciyərin düzgün işləməsi üçün vacibdir. Sağlam dərini qorumaq üçün də vacibdir.  Pantotenik turşu bir çox proseslərdə iştirak edir və hüceyrələrimizin normal fəaliyyəti üçün vacibdir. Bədənimiz qida maddələrini enerjiyə çevirmək və  yağları hazırlamaq və parçalamaq üçün pantotenik turşusundan istifadə edir . Pantotenik turşu koenzim A, xolesterol, yağ turşuları və asetilxolin biosintezində vacibdir.

Çatışmazlığının yaratdığı problemlər

 

Baş ağrısı, yorğunluq, qıcıqlanma, narahatlıq, narahat yuxu, bulantı, qusma, mədə krampları, əllərdə və ya ayaqlarda uyuşma və ya yanma hissi, əzələ krampları. Pantotenik turşusunun çatışmazlığı əhval dəyişikliyinə, yuxu problemlərinə, nevroloji, ürək və mədə-bağırsaq pozğunluqlarına səbəb ola bilər.

Demək olar ki, bütün simptomlar pantotenik turşusunun qəbulunu bərpa etdikdən sonra yox olur.

Günlük qəbul normaları

 

YAŞ

KİŞİ

QADIN

HAMİLƏLİK

LAKTASİYA

0-6

1.7 mq

1.7 mq

 

 

7-12

1.8

1.8

 

 

1-3

2 mq

2 mq

 

 

4-8

3 mq

3 mq

 

 

9-13

4 mq

4 mq

 

 

14-18

5 mq

5 mq

6 mq

7 mq

19 +

5 mq

5 mq

6 mq

7 mq

 


Zəngin olduğu qidalar 

QİDA

mq

faiz

QİDA

mq

faiz

Mal qaraciyəri

8.3

166

Fısdıq yaqda qızardılmış 1/4fincan

0.5

10

DV(gündəlik dəyər 100% zənginləşdiril-miş səhər yeməyi taxılları

5

100

Qaynadılmış brokoli ½ fincan

0.5

10

Günəbaxan toxumu1/4 fincan

2.4

48

Noxud konserva ½ fincan

0.4

8

Toyuq döş əti dərisiz qovrulmuş

1.3

26

Su ilə bişirilmiş yulaf, ½ fincan

0.4

8

Avakado

1.0

20

Qaynadılmış kələm, ½ fincan

0.1

2

2% süd yağı 1 stəkan

0.9

18

Doğranmış təzə pomidor

0.1

2

Kartof

0.7

14

Doğranmış təzə yerkökü

0.2

4

Yumurta bərk qaynamış

0.7

14

Mal əti qiyməsi

0.6

12

 

İstinad

 

  1. https://www.hsph.harvard.edu/nutritionsource/pantothenic-acid-vitamin-b5
  2. https://ods.od.nih.gov/factsheets/PantothenicAcid-HealthProfessional/ (3)
  3. ABŞ Kənd Təsərrüfatı Departamenti, Kənd Təsərrüfatı Tədqiqat Xidməti. FoodData Centralxarici keçiddən imtina , 2019(7)
  4. Avropa Qida Təhlükəsizliyi Təşkilatı. 2014. Pantotenik turşu üçün pəhriz istinad dəyərlərinə dair elmi rəy. EFSA Journal 2014;12(2):3581
  5. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST). 2004. İnsan qidasında vitamin və mineral tələbat. 2-ci nəşr. Cenevrə, İsveçrə: ÜST.
  6. İngiltərə Xalq Sağlamlığı. 2019. McCance və Widdowsonun Qidaların İnteqrasiya edilmiş
  7. PubChem. Pantotenik turşu. 17 aprel 2021-ci ildə əldə edilib . https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/Pantothenic-acid#section=Therapeutic-Uses